پکیج کتاب نواک زنان و زایمان: خلاصه فصول، ترجمه و بانک سوال

آناتومی محور هیپوتالاموس و هیپوفیز

۱. اجزای محور تولیدمثل و آناتومی هیپوتالاموس

• فرایند تولیدمثل زن به عملکرد هماهنگ چهار جزء وابسته است: CNS (عمدتا هیپوتالاموس)، هیپوفیز، تخمدان و رحم (اندومتر) و همه باید درست کار کنند تا تولیدمثل طبیعی رخ دهد.
• هیپوتالاموس ساختار عصبی کوچکی در قاعده مغز، بالای کیاسمای بینایی و زیر بطن سوم است که مستقیما به هیپوفیز متصل است و منبع بسیاری از ترشحات هیپوفیز به شمار می‌رود.
• هیپوتالاموس از نظر آناتومیک به سه زون تقسیم می‌شود: periventricular (مجاور بطن سوم)، medial (عمدتا اجسام سلولی) و lateral (عمدتا آکسونی).
• هر زون به هسته‌ها (nuclei) تقسیم می‌شود که محل تجمع اجسام سلولی نورون‌های هم‌نوع‌اند و هیپوتالاموس از راه مسیرهای متعدد با سیستم لیمبیک، تالاموس و پونز نیز ارتباط دارد.

۲. حلقه‌های فیدبک هیپوتالاموس

• فیدبک به هیپوتالاموس در سه سطح رخ می‌دهد که حلقه‌های long، short و ultrashort نامیده می‌شوند و بسیاری از مسیرهای خروجی هیپوتالاموس نیز حلقه فیدبک می‌سازند.
• حلقه بلند (long loop) از ورودی اندوکرین هورمون‌های در گردش تشکیل می‌شود، مانند فیدبک آندروژن‌ها و استروژن‌ها بر گیرنده‌های استروئیدی هیپوتالاموس.
• در حلقه کوتاه (short loop) هورمون‌های هیپوفیز به هیپوتالاموس فیدبک می‌دهند و نقش تنظیمی مهمی دارند.
• در حلقه فوق‌کوتاه (ultrashort loop) ترشحات خود هیپوتالاموس مستقیما بر خود هیپوتالاموس فیدبک می‌گذارند.

۳. فاکتورهای آزادکننده هیپوتالاموس

• GnRH فاکتور آزادکننده اصلی محور تولیدمثل است و ترشح LH و FSH را کنترل می‌کند.
• CRH آزادسازی ACTH را کنترل می‌کند و به این ترتیب عملکرد غده آدرنال را تحت کنترل هیپوتالاموس قرار می‌دهد.
• GHRH آزادسازی GH و TRH ترشح TSH را تنظیم می‌کند و هر دو از فاکتورهای آزادکننده اصلی هیپوتالاموس هستند.
• هیپوتالاموس منبع تمام هورمون‌های نوروهیپوفیز است و هیپوفیز خلفی امتداد مستقیم آن است که از راه ساقه انگشتی‌شکل infundibular به آن متصل می‌شود.