پکیج کامل زنان و زایمان: همه کتاب‌ها و شفاهی

تکامل دستگاه ادراری تناسلی و تمایز جنسی

۱. تکامل دستگاه ادراری

• بین هفته‌های ۳ تا ۵ برجستگی intermediate mesoderm در هر طرف جنین urogenital ridge را می‌سازد که به genital ridge (منشا گنادها) و nephrogenic ridge تقسیم می‌شود.
• هر ستیغ نفروژنیک علاوه بر کلیه مزونفریک، دو مجرای جفت را نیز پدید می‌آورد: مجرای مزونفریک (wolffian) و مجرای پارامزونفریک (müllerian).
• بین هفته‌های ۴ و ۵ هر مجرای mesonephric یک ureteric bud می‌دهد که تمایز metanephros (کلیه نهایی) را القا می‌کند و metanephros تا هفته ۹ به جایگاه نهایی خود صعود می‌کند.
• کلواک که دهانه مشترک دستگاه‌های ادراری، تناسلی و گوارشی جنین است، تا هفته ۷ توسط تیغه ادراری رکتومی به روده انتهایی و سینوس ادراری تناسلی تقسیم می‌شود.
• از سه بخش urogenital sinus، بخش vesicle مثانه، بخش pelvic پیشابراه زن و بخش phallic واژن دیستال و غدد Bartholin و paraurethral را می‌سازد.
• ureterovesical junction از ورود metanephric ducts به مثانه در ناحیه trigone شکل می‌گیرد و اختلال این روند منجر به انسداد و vesicoureteral reflux می‌شود.

۲. تکامل رحم، لوله و واژن

• لوله‌های فالوپ، رحم و واژن فوقانی از مجاری müllerian مشتق می‌شوند و نظم خطی تکامل آن‌ها در طول مجرا به‌ویژه توسط Hox genes هدایت می‌شود.
• رحم از اتحاد دو مجرای müllerian در حدود هفته ۱۰ ساخته می‌شود و ادغام از بخش میانی آغاز و سپس هم به سمت کودال و هم به سمت سفالیک گسترش می‌یابد.
• سپتوم گوه‌ای بخش فوقانی به‌آرامی جذب می‌شود و حفره نهایی رحم معمولا تا هفته ۲۰ شکل می‌گیرد.
• عدم ادغام دو مجرای müllerian دو شاخ رحمی جدا باقی می‌گذارد، در حالی که نقص جذب بافت مشترک بین آن‌ها درجات مختلفی از سپتوم رحمی پایدار ایجاد می‌کند.
• تماس انتهای مجاری ادغام‌شده با urogenital sinus، sinovaginal bulbs را القا می‌کند که vaginal plate را می‌سازند؛ کانالیزه شدن واژن معمولا تا هفته ۲۰ کامل می‌شود و از hymeneal membrane فقط حلقه هایمن باقی می‌ماند.
• به‌علت مجاورت نزدیک مجاری wolffian و müllerian، نزدیک به نیمی از زنان با ناهنجاری رحمی واژینال نقص همراه دستگاه ادراری دارند.
• در ناهنجاری‌های müllerian تخمدان‌ها عملکرد طبیعی دارند، زیرا منشا گناد جداست، ولی بروز نزول ناقص آناتومیک (maldescent) آن‌ها به لگن بیشتر است.